Πως θα Επηρεάσει το Τραπεζικό Σύστημα την Κτηματαγορά;

τραπεζικο συστημα και real estate

Οι επιπτώσεις της πανδημίας στην αγορά ακινήτων είναι ορατές, καθώς το πρώτο εξάμηνο του 2020 σύμφωνα με στοιχεία της ΤτΕ ολοκληρώθηκε με κάθετη πτώση των άμεσων ξένων επενδύσεων σε ακίνητα κατά 50%.

Σημαντικό ρόλο στο πώς θα κινηθεί η αγορά το επόμενο διάστημα, ειδικά κατά το β εξάμηνο του 2021, οπότε και αναμένεται ύφεση της πανδημίας, θα παίξει το χειμαζόμενο τραπεζικό σύστημα.

Ας δούμε πως μπορεί το τραπεζικό σύστημα να αλλάξει τα δεδομένα στο εγχώριο real estate.

Η αδυναμία του τραπεζικού  συστήματος

Το τραπεζικό σύστημα στη χώρα μας έχει το υψηλότερο ποσοστό δανειακών επισφαλειών στην Ευρωζώνη παρά τις πρόσφατες βελτιώσεις. Τα κόκκινα δάνεια της περιόδου των μνημονίων είναι ένας βραχνάς από τον οποίο ακόμα δεν έχει απαλλαγεί. Παράλληλα, σύμφωνα με την έκθεση της Standard & Poor’s για την πορεία των ελληνικών τραπεζών, η παγκόσμια οικονομική επιβράδυνση και η επίδρασή στους τομείς του τουρισμού και των υπηρεσιών της Ελλάδας ενδέχεται να οδηγήσουν σε νέες εισροές μη εξυπηρετούμενων δανείων.

Εκτενές ρεπορτάζ της Handelsblatt πριν λίγες ημέρες, αναφέρει ότι τραπεζικοί κύκλοι στην Ελλάδα περίμεναν ήδη από το καλοκαίρι νέες αθετήσεις δανειακών υποχρεώσεων ύψους 5 δις € ως απόρροια της πανδημίας. Τώρα που η χώρα βρίσκεται στο δεύτερο lockdown, οι τελευταίες εκτιμήσεις κάνουν λόγο για 10 δις€. Σύμφωνα με την ΤτΕ, τα δάνεια που είχαν υπαχθεί σε καθεστώς αναστολής δόσεων στο τέλος Οκτωβρίου του 2020 έφθασαν τα 20,7 δισ. €, εκ των οποίων τα στεγαστικά δάνεια είναι 8,343 δισ. Ευρώ €.

Όλα αυτά βέβαια μπορεί να αλλάξουν αν πετύχουν τα σχέδια της κυβέρνησης και των διοικήσεων για τιτλοποιήσεις των κόκκινων δανείων και πώλησης τους σε ξένα funds.

Αύξηση στη χορήγηση στεγαστικών δανείων

Ανασταλτικός παράγοντας η υψηλή ιδία συμμετοχή του δανειολήπτη. Το μεγαλύτερο ποσοστό των ενδιαφερόμενων, ενώ πληρούν τις προδιαγραφές δανειοδότησης, δεν έχουν καταφέρει εν μέσω οικονομικής κρίσης 10 ετών να αποταμιεύσουν την ιδία συμμετοχή που σε πολλές περιπτώσεις αγγίζει και το 30%-40% της αξίας του ακινήτου.

Οι νέες εκταμιεύσεις στεγαστικών δανείων το 2019 διαμορφώθηκαν κοντά στα 500 εκατ. ευρώ έναντι 350 εκατ. ευρώ το 2018, ενώ το 2020 η χορήγηση δανείων ήταν με το «σταγονόμετρο» . Τα μεγέθη αυτά απέχουν κατά πολύ από την «χρυσή» εποχή της στεγαστικής πίστης που κορυφώθηκε το 2007 με συνολικές εκταμιεύσεις που ξεπέρασαν σε ετήσια βάση τα 16 δισ. ευρώ.

Το μέσο στεγαστικό δάνειο των νέων εκταμιεύσεων κινήθηκε μεταξύ 60.000 και 65.000 ευρώ, όταν τα προ μνημονιακά χρόνια το μέσο στεγαστικό δάνειο ήταν 110.000-120.000 €. Το 75% των νέων στεγαστικών αφορά ιδιόχρηση και σε ποσοστό 25% επί των νέων εκταμιεύσεων έγινε από δανειολήπτες που δανείσθηκαν για πρώτη φορά, με στόχο τη χρήση του ακινήτου ως πρώτη κατοικία. Η ίδια συμμετοχή κινήθηκε σε ποσοστό 50%-55%.

Άλλοι παράγοντες που θα επηρεάσουν την αγορά ακινήτου

Ευτυχώς δεν είναι όλο το μέλλον του εγχώριου real estate στα χέρια των τραπεζών. Σημαντικό ρόλο, ειδικά για τα Νότια Προάστια και επιλεγμένες περιοχές θα παίξει η αναθέρμανση του προγράμματος της Χρυσής Βίζας.

Παρά το χαμηλό αριθμό αιτήσεων το 2020, τη νέα χρονιά αναμένεται να υπάρξει πολύ μεγαλύτερο ενδιαφέρον λόγω και των αλλαγών στο πρόγραμμα που κυοφορούνται. Κινέζοι και Άραβες επενδυτές ετοιμάζονται να προστεθούν στους Ισραηλινούς που έχουν κάνει απόβαση στο εγχώριο real estate και αγοράζουν με ταχύτατους ρυθμούς κυρίως εμπορικά ακίνητα και ξενοδοχεία.

Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση μεσιτικού γραφείου στη Γλυφάδα το οποίο δέχεται καθημερινά αιτήματα ενδιαφέροντος από Κινέζους επενδυτές ακινήτων, η οποίοι ενδιαφέρονται να αποκτήσουν την Golden Visa. Φαίνεται ότι η αγορά σπιτιού στη Γλυφάδα δεν είναι όνειρο μόνο των Ελλήνων, αλλά και πολλών ξένων αγοραστών ακινήτων. Ταυτόχρονα η υπεύθυνη του γραφείου μας ανέφερε πως είναι πολλοί και οι πωλητές ακινήτων στη Γλυφάδα που θέλουν να εκμεταλλευτούν την τρέχουσα ευνοϊκή συγκυρία, ώστε να κάνουν αλλαγή κατοικίας ή τοποθέτηση των χρημάτων τους σε άλλες επενδυτικές ευκαιρίες.

Συμπερασματικά

Από τα παραπάνω γίνεται φανερό πως ο ρόλος των τραπεζών στην ανάκαμψη της κτηματαγοράς από τον κορονοϊό θα είναι κρίσιμος. Η ικανότητα και η διάθεση τους να ανοίξουν την κάνουλα χορήγησης νέων στεγαστικών δανείων θα καθορίσει τη ζήτηση τουλάχιστον όσον αφορά την αγορά νέων κατοικιών.